Toen en Nu

Een aantal medewerkers van de Historische Kring Bodegraven schrijven regelmatig losse artikelen.

De meest recente is op deze pagina te vinden.

Alle verhalen bewaren wij op onze blog "Bijzonder in het Boreft'.


De dorpsbrug van Bodegraven door de eeuwen heen


In Bodegraven vinden we drie bruggen: de Dorpsbrug, de Burgemeester Crolesbrug en de Broekvelderbrug. De Dorpsbrug is de oudste brug, de andere twee bruggen zijn allemaal pas na de Tweede Wereldoorlog gebouwd.

De rivier de Oude Rijn heeft altijd een belangrijke rol gespeeld in de ontwikkeling van Bodegraven. In de Romeinse tijd lag er langs deze rivier een Romeins castellum , maar een brug over de Oude Rijn was er niet.

De eerste brug dateert uit ongeveer 1367, toen werd er op de huidige plek van de Dorpsbrug een sluis gebouwd met een houten brug. Hier is geen afbeelding van. Bodegraven was rond die tijd maar erg klein, bij een volkstelling in 1494 telde men ongeveer 130 huizen.




Een stenen brug heeft er in de 16e eeuw gelegen. Op bouwtekeningen uit 1580 staat deze afgebeeld. Een kunstenaar heeft er rond 1650 een gravure van gemaakt waarop deze toch wel merkwaardige brug te zien is. Het kan zijn dat de kunstenaar zijn fantasie heeft gebruikt , en dat de afbeelding van de brug niet helemaal de waarheid weergeeft.



In het rampjaar van 1672 is een groot deel van Bodegraven verwoest en verbrand door de Fransen. Hierbij zijn de sluizen beschadigt en later weer hersteld.

Wanneer de stenen brug vervangen is door een houten brug is niet bekend. We zien op een afbeelding van 1731 weer en houten brug. Op een andere gravure uit 1831 zien we weer een ander type brug.

Op de eerste foto van voor de brand van 1870 zien we heel duidelijk een houten brug waarop duidelijk te lezen staat dat hij uit 1748 stamt. Deze brug is bij de grote brand van 1870 gelukkig gespaard gebleven.




In 1880 is deze houten brug vervangen door een ijzeren brug. Deze werd al snel te smal voor het toenemend verkeer, vooral ook met de komst van de automobiel. Men wilde in 1920 deze brug vervangen, helaas ging dat niet door i.v.m. geldgebrek. Deze brug heeft nog dienst gedaan tot 1958. Hij is toen vervangen door een moderne brug waarvan de opening was op 11 november 1960. Deze brug ligt er nu al weer zo een 60 jaar en voldoet nog steeds.       


                    Tekst: John de Vries

Van Treinstation tot Kookstation


Het is ons nauwelijks voor te stellen dat ongeveer 150 jaar geleden er nog geen treinen reden in Nederland.

Van oudsher gebeurde al het vervoer over het water met een trekschuit. Hierna kwam er behoefte aan een moderne verbinding met Gouda. Hiervoor werd een paardentram ingezet. Later werd het paard vervangen door een machine en kwam er een stoomtram.

Inmiddels was het tijdperk van stoomtrein aangebroken en Bodegraven ging daarin snel mee. Toen de stoomtreinen in Nederland gingen rijden werden er overal stations gebouwd, ook in Bodegraven. In 1878 werd de spoorlijn Leiden-Utrecht geopend.


Het eerste station heeft maar heel kort bestaan, in 1893 werd het weer gesloopt omdat het verzakt was. Daarna is er weer een nieuw station gebouwd, maar deze is in 1911 afgebrand. Nu staat er ruim 100 jaar een derde station aan het Stationsplein.

Het station van Bodegraven had een wachtruimte met houten banken langs de zijklanten. In de winter stond er een grote kachel in het midden die heerlijk stond te branden. Ook waren er nog enkele toiletten. Het was toen beter geregeld dan tegenwoordig. Een kaartje kopen kon je alleen aan het loket, bij grote drukte moest je dus wel op tijd op het station zijn, want automaten stonden er nog niet. In de beginperiode moest jezelf een kaartje kopen om op het perron te komen, beetje een voorloper van de huidige poortjes.


Nu heeft het station geen binnenruimte meer waar je kunt zitten. Je moet nu buiten zitten in een open glazen hokje waar de wind dwars doorheen kan blazen, alleen tegen de regen ben je beschut. Het is in de winter echt afzien. De spoorlijn is nog volop in gebruik en er rijden elk half uur treinen.



Het eigenlijke station wordt nu niet meer door de NS gebruikt. maar heeft een andere bestemming gekregen. In het gebouw is nu een kookstation gevestigd, waar men kooklessen kan volgen.

Tekst: John de Vries